Bắt nạt học đường và bắt nạt trực tuyến
12 tình huống thường gặp, chia theo 4 nhóm, từ góc nhìn của cha mẹ. Với mỗi tình huống, bạn đoán thử cách phản ứng là đúng hay sai, rồi lật xem đáp án và cách làm tốt hơn.
Nhóm 1: Nhận biết con bị bắt nạt
Con có vết bầm, hay mất đồ, không muốn đến trường.
“Con vụng về ấy mà. Cố đi học đi, đừng lấy cớ.”
Vì sao: Những dấu hiệu này có thể là bắt nạt. Coi thường triệu chứng làm con thấy không ai tin mình.
Con thay đổi: ít nói, tránh bạn, không đi học.
Bạn hỏi nhẹ nhàng vài lần trong các dịp khác nhau, ví dụ lúc đi xe hay nấu ăn cùng.
Vì sao: Con thường không nói ngay. Sự kiên nhẫn và những lúc gần gũi là cơ hội tốt nhất để con mở lòng.
Con bị nhắn tin nhục mạ trên mạng.
“Chặn số đi là xong, chuyện trẻ con thôi.”
Vì sao: Bắt nạt trực tuyến có thể nghiêm trọng như ngoài đời và bám theo con cả ở nhà.
Nhóm 2: Khi con kể
Con bật khóc kể bị bạn bắt nạt.
“Không phải lỗi của con. Cảm ơn con đã kể với ba/mẹ. Ba/mẹ sẽ cùng con giải quyết.”
Vì sao: Ba thông điệp cần nói: không phải lỗi của con, cảm ơn con đã kể, và ba mẹ sẽ giúp.
Con kể bị đánh ở trường.
“Sao con không đánh lại? Yếu đuối thì bị bắt nạt là phải!”
Vì sao: Trách nạn nhân làm con xấu hổ và có thể dẫn tới hành động nguy hiểm.
Bạn định làm việc với nhà trường.
Bạn lưu bằng chứng trước (ảnh chụp, tin nhắn, ngày giờ), ghi lại sự việc theo thứ tự và không xóa gì.
Vì sao: Bằng chứng cụ thể giúp nhà trường xử lý nhanh và công bằng.
Nhóm 3: Làm việc với nhà trường
Bạn rất giận vì con bị bắt nạt.
Bạn lao đến nhà bạn kia hoặc mắng bạn ấy, chửi phụ huynh trước cổng trường.
Vì sao: Hành động nóng giận làm tình hình xấu hơn, phụ huynh bên kia phòng thủ và con có thể bị trả thù.
Bạn hẹn gặp giáo viên chủ nhiệm.
Bạn trình bày bình tĩnh, đưa bằng chứng, hỏi quy trình xử lý và thời gian phản hồi, và hỏi ý kiến con trước.
Vì sao: Trình bày rõ ràng, có bằng chứng và hỏi thời hạn giúp việc không bị “xử lý cho qua”.
Nhà trường hứa “sẽ xem xét”.
Bạn chờ mà không hỏi lại, sau hai tuần con vẫn bị bắt nạt.
Vì sao: Thiếu theo dõi làm sự việc dễ bị bỏ quên.
Nhóm 4: Khi con là người bắt nạt hoặc chứng kiến
Nhà trường báo con bạn bắt nạt bạn khác.
Bạn nghe thông tin, nói chuyện với con, tìm hiểu nguyên nhân và cho con thấy tác hại nhưng không bênh vực mù quáng.
Vì sao: Trẻ bắt nạt thường có lý do phía sau (bị bắt nạt, áp lực, thiếu kỹ năng). Cần vừa có ranh giới vừa hỗ trợ.
Nhà trường báo con bạn tham gia trêu chọc bạn khác.
“Chỉ là đùa thôi, con nhà tôi không bao giờ làm thế.”
Vì sao: Chối bỏ khiến hành vi tiếp diễn và con không học được về hậu quả.
Con kể chứng kiến bạn bị bắt nạt.
Bạn khen con vì đã kể và hướng dẫn cách giúp an toàn: ở cạnh bạn, báo thầy cô, không cổ vũ hay chia sẻ video.
Vì sao: Người chứng kiến có sức mạnh lớn. Cách giúp an toàn giúp con không trở thành mục tiêu tiếp theo.
Ghi nhớ
Nội dung mang tính tham khảo, không thay thế tư vấn của chuyên gia tâm lý hoặc bác sĩ.
← Xem các chủ đề khác về sức khỏe tinh thần tuổi vị thành niên